Wat nieuw onderzoek laat zien
Een uitgebreide review van 126 studies onderzocht de mogelijkheden van bananenschillen als meststof. Die schillen vormen ongeveer 25% van het gewicht van een banaan en worden vaak achteloos weggegooid, terwijl de wereldwijde bananenoogst rond de 116 miljoen ton per jaar ligt. Nokuthula Khanyile, hoofdonderzoeker aan de University of Mpumalanga in Zuid-Afrika, richt zich op het omzetten van landbouwafval zoals bananenschillen in veilige meststoffen die niet alleen planten, maar ook het bodemleven ondersteunen.
Bananenschillen zitten vol macronutriënten zoals kalium (K), stikstof (N), fosfor (P), calcium (Ca) en magnesium (Mg) — dezelfde elementen die in commerciële meststoffen voorkomen. Deze natuurlijke meststoffen worden beschouwd als biofertilizers, omdat ze afkomstig zijn van levende of eerder levende materialen.
Praktische manieren om ze te gebruiken
Er zijn verschillende eenvoudige methoden om bananenschillen nuttig te maken. Zon-drogen, malen tot poeder en dat direct door de bodem mengen vóór het planten is een veelgebruikte techniek. Interessant genoeg zorgde een mix van gedroogde banaan- en sinaasappelschillen in proeven voor grotere bladoppervlakten en langere wortels.
Daarnaast bestaan er vloeibare concentraten: verse schillen worden vermalen tot een slurry (waterige pap), verwarmd en gefiltreerd. Dat concentraat kun je met water verdunnen en aan de bodem toevoegen. Fermentatiemethoden met reststromen zoals koffiedik laten voedingsstoffen langzaam in de vloeistof vrijkomen, wat de groei van bladgroenten kan versnellen.
Wat het doet met gewassen en het milieu
Proeven met verschillende gewassen — zoals erwten, methi (fenegriek) en okra — toonden positieve resultaten. In de meeste gevallen groeiden gewassen die met schil-gebaseerde meststoffen behandeld waren groter en kregen ze meer bladeren dan bij gebruik van traditionele chemische meststoffen. Bij okra zorgde bananenschilpoeder, gebruikt vóór de teelt en rond de stengels, voor een rijkere bladkleur en zwaardere peulen.
Milieuvoordelen zijn ook duidelijk. Veel bananenschillen belanden nu op stortplaatsen, wat bijdraagt aan broeikasgasemissies. Door die schillen om te zetten in meststoffen verminderen we de noodzaak om nieuwe voedingsstoffen te winnen of te produceren en voorkomen we het verlies van waardevolle nutriënten.
Toekomst en uitdagingen
Ondanks veelbelovende resultaten is er meer onderzoek nodig. Veel proeven stopten bij de zaailing- of vroege groeifase; langdurige studies zijn nodig om het effect op opbrengst, voedingswaarde en houdbaarheid in kaart te brengen. Bovendien varieert de chemische samenstelling van bananenschillen sterk door verschillen in variëteit en klimaat, wat het nodig maakt om consistente recepten en standaarden te ontwikkelen.
Voor huishoudens en kleine boerderijen bieden bananenschillen, samen met ander keukenafval zoals sinaasappelschillen en koffiedik, een praktische manier om de bodemvruchtbaarheid te verbeteren zonder de schadelijke gevolgen van synthetische meststoffen. Dat past bij de wens om minder afhankelijk te zijn van fossiele brandstoffen en te werken aan duurzamere landbouwpraktijken. Daarmee worden niet alleen natuurlijke hulpbronnen gespaard, maar blijft ook de kwaliteit van ons milieu beter behouden.
